Nga Lorenc Vangjeli


Jetëvdekja është një rrugë me një kah të vetëm. Eshtë një rrugë, fundi i së cilës është i kushtëzuar që në nisje. Është një rrugë, të cilës, mes kujtesës dhe harresës, mund ti numërohen të gjithë metrat e përshkruar. Në fund të saj, që nga zvarritja këmbadorës në fëmijëri e deri tek krenaria e të qëndruarit në këmbë në përtejmoshë, ajo kushtëzohet nga vetë lëvizja mbi rrugë. Eshtë raporti mes jetës dhe vdekjes; e para, e dhënë nga të tjerë dhe një mori rastësisht njerëzore, e dyta, shpesh gjykohet pothuaj si vepër Perëndie që kërkon ndërlikimin e një bilanci pa munguar. Eshtë pothuaj vepër Perëndie, sepse ndodh që edhe aty, ndërhyn njeriu. Si një Perëndi që zbret nga qielli për tu ngjitur në qiell. Ndodh kështu atëherë kur njeriu vendos të arkitektojë vetë fundin e metrave të jetës së tij. Këtë bëri dhe miku i vyer Adrian Klosi. Me ngut. Papritmas. Përzishëm. Me vetveten. Shkroi vetë faqen e fundit të jetës së tij, sikur të mos kishte besim tek askush. As tek Perendia, që ndoshta kishte zgjedhur ndryshe për të. Sepse, jeta dhe vdekja është një lavjerës kohe, në fund të të cilit, ndodhet vetë njeriu.


Ai iku! Me një lloj neverie etike dhe estetike ndaj kësaj kohe të ashpër dhe nervoze. Spektator dhe aktor i një teatri shqiptar, me gjithë absurdin e përzierjes, mes finesës së artit dhe drunjve të pagdhendur, mes aristokratëve të lindur dhe lumpenëve, shpesh triumfues e të krijuar, mes sublimes së rrallë dhe të përbuzshmes së zakontë, ai e vendosi vetë, në heshtje, daljen nga skena. Kur kishte ende shumë për të thënë hyri në zonën e heshtjes. Ndodhi kur kishte ende shumë për tu dëgjuar prej tij. Fjala e fundit ishte për Zonjën Vdekje: Eja të shkojmë! Eja të ngutemi bashkë! Bashkë në viset e tua!


Dhe iku. Si për ta bërë edhe më të madh boshllëkun dhe humnerën që krijon gropa e dheut ku do të hyjë në periferinë e Tiranës.


Ka njerëz që edhe kur nuk shkruajnë poezi, mund të quhen poetë. Adrian Klosi ishte një poet. Me një jetë si të endur në rrjetë vargjesh. Një pjesë e rrjetës e endur nga ai vetë, pjesa tjetër nga ambienti, fati, rrethanat. Ishte njeri i kulturës. Publicist i klasit të parë. Polemist i lindur. Zemër e shqetësuar. Dhe mbi të gjitha, ishte qytetar. Dhe të qenurit qytetar, në këtë kohë të zymtë për qytetarinë, është një titull i rrallë. Do shumëçka për tu merituar. Ishte dhe luftëtar. Ishte një zë betejash, për qytetarinë dhe në emër të saj. Ishte dhe i heshtur në seriozitetin e tij, me atë distancë kapriçioze me mediokritetin që ai dinte ta krijonte si pakkush. Që, kur nuk ia dilte të shmangej në anën e kundërt të tij, thjesht i largohej. Njëlloj siç bëri dhe me vetë vdekjen e tij. Për tu nisur drejt një rruge të panjohur e duke mbetur në pritje të fatit të betejave të tij.


Jetëvdekja është një rrugë. Eshtë një lavjerës në fundin e të cilit ndodhet vetë njeriu që numëron çastet që bashkojnë pikat e këtij segmenti. Adrian Klosi e zgjodhi vetë rrugën e tij. Krenarisht! Iku Andej Matanë, duke parë me trishtim dhe pa ngut çfarë la pas. La shumë dashuri. Sepse kishte dhënë shumë dashuri në këtë kohë dashurie me urrejtjen.


JAVA