N datn 24 gusht, n Parkun Arkeologjik t Butrintit do t mbrrijn pr ekspertim specialistt e UNESCO-s dhe ICOMO-s. Bhet e ditur se vizita e tyre sht nxitur nga shqetsimet e specialistve shqiptar e t huaj mbi cenimin q rruga Ksamil-Butrint i bn zons s mbrojtur. Pas vizits n terren pritet nj raport i hollsishm


Ekspertt e UNESCO-s dhe ICOMO-s do t mbrrijn n Butrint. Shqetsimet e ngritura s fundmi nga specialist shqiptar dhe t huaj mbi cenimin e hapsirs s mbrojtur t parkut arkeologjik do t verifikohen n terren. Ndonse hera-hers artikujt apo replikat kan prfshir menaxhimin e parkut, kt her shqetsimin kryesor duket se e prbn rruga nga Ksamili drejt Butrintit. Q pas vendimit pr ndrtimin e ksaj rruge, e volitshme ndoshta pr banort, specialistt hodhn alarmin e nj shkatrrimi t mundshm t parkut arkeologjik. N shkrimet e ndryshme ata doln kundr ndrtimit pa nj studim paraprak t aksit nga Ksamili drejt Butrintit, nj projekt i infrastrukturs, punimet e t cilit u inspektuan nga afr edhe nga ministri i Turizmit, Kulturs, Rinis dhe Sporteve, Ferdinand Xhaferaj. N fjaln e tij atkoh, ministri theksoi: “Primare n kt ndrhyrje mbetet ruajtja e pasuris arkeologjike dhe mjedisore e zons n zbatim t nj projekti t veant, duke mbetur besnik t objektivit kryesor, q trashgimia kulturore dhe mjedisi t jen n shrbim t turizmit”. N fakt, duket se nuk ka ndodhur kshtu. Specialistt pohojn se rruga cenon zonn e mbrojtur t parkut arkeologjik m t madh n vend. Msohet se ekspertt e UNESCO-s do t udhtojn drejt Butrintit n datn 24 gusht, pr t par nga afr shqetsimet e ngritura n shtyp. Nse n terren vrehen shkelje t rnda, sht e qart procedura se si kto institucione t trashgimis veprojn pr at q kan listuar si pasuri botrore. N nj rast t till, n rastin m t mir Butrinti, do t bhej pjes e lists s pasurive t rrezikuara. Thn me fjal t tjera, specialistt do t vlersojn se kjo pasuri nuk menaxhohet dot nga aktort vendas e do t kaloj nn administrimin e ndrkombtarve. Jan t njohura npr bot rastet kur UNESCO dhe ICOMO kan vendosur heqjen nga lista t parqeve apo objekteve t caktuara pr arsye t dmtimit t pariparueshm t tyre. N vitin 2000, koh kur Butrinti u pranua si pasuri botrore, nj nga kriteret pr mirfunksionimin e ktij parku ishte hartimi i nj plani menaxhimi n bashkpunim me t gjith aktort lokal q duhet t rinovohej do pes vjet. Ky plan q pr Parkun e Butrintit luan rolin e nj kushtetute, i hartuar s pari pr vitet 2000-2005, sipas t dhnave t specialistve nuk sht riprtrir pr vitet 2005-2010, duke sjell t tilla cenime t zons s mbrojtur. Nga ana tjetr vazhdon t mbetet shqetsimi pr zgjerimin e Ksamilit po n territorin e mbrojtur. Kujtojm se n vitin 2007, n nj raport t hartuar nga UNESCO-ICOMO-ICCROM, u cilsua alarmante situata e ndrtimeve pa lej q kan hyr n territorin e mbrojtur. Pas tri vjetsh, ndonse specialistt shqiptar shprehen se rreziku ka mbetur n t njjtat nivele, pritet t thuhet fjala e ekspertve t UNESCO-s dhe ICOMO-s mbi kt fakt. Replikat mediatike apo edhe virtuale mes ish-drejtorit Auron Tare dhe drejtorit t shkarkuar para pak ditsh, z. Ylli Cerova, kan prekur edhe shtjen e biletave apo fluksit t turistve n Butrint. sht folur pr shifra t rreme, pr abuzime me fondet e prftuara nga kto bileta dhe menaxhimin e fluksit turistik. Gjith sa u tha, prfshir dhe hartn e grmimeve arkeologjike, apo ndrhyrjeve t planifikuara, pritet t sqarohen n kt inspektim t ekspertve t trashgimis botrore.








#