Nga Alexandra Von Nahmen


N udhtimin e tij t par jasht vendit Presidenti i SHBA-s Trump i shprfilli aleatt n Europ dhe lejoi autokratt ti servileshin. Kjo zgjon dyshime ndaj besueshmris s SHBA-s, mendon Alexandra von Nahmen.




Me udhtimin e tij t par jasht vendit, Presidenti i SHBA-s Trump donte t tregonte, q pretendimi i tij  America First- sht kompatibl me rolin lider amerikan n bot. Koreografia e ktij udhtimi ishte konceptuar me zgjuarsi dhe udhtimi ishte planifikuar prej javsh t tra: Nga Riadi historike dhe unike ai shkoi direkt n Jeruzalem.  Nga vendi i shenjt turi vazhdoi n Vatikan, pr t vazhduar mes miqve e partnerve n Bruksel e n Taormina.


Nj udhtim, q i ofroi shansin Presidentit amerikan, t shklqej n skenn botrore si burr shteti, i cili trheq vmendjen, frymzon dhe respektohet an e mban. Por q i cili n radh t par ndjek nj qllim: t mbroj interesat e SHBA-s. Ky ishte narrativi i udhtimit. Njerzit e shtypit prreth Trumpit dhe kshilltart e tij e ekzagjeruan madje me superlativa prshkrimin e sukseseve t tyre.


Imazhe t bukura, por aspak substanc


E vrteta e hidhur sht se, pas imazheve t bukura dhe deklaratave t mdha ka pak substanc. Deri tani shtpia e bardh e ka ln pas dore, q ti konsolidoj premtimet dhe nismat e presidentit me detaje prmbajtsore. Si do t vihet n jet vendimi i Riadit pr t bllokuar burimet financiare t ekstremistve dhe mbshtetsit e tyre? Sa konkret sht plani pr nj paqe n Lindjen e Mesme?


Edhe  m keq akoma: Udhtimi demonstroi edhe nj her m shum, se sa fort i prmbahet Trumpi nj politike t jashtme transatlantike. Nj politik, q karakterizohet nga nj gar interesash, q negociohen vazhdimisht. Kjo me pasoja t rrezikshme: Pr ti vn n lvizje sundimtart dhe qeverit n shumicn e vendeve myslimane q t bashkveprojn n aleancn e tij kundr ekstremizmit, Presidenti u ka dhn atyre pothuajse dor t lir n qeverisjen n vendet e tyre.  T drejtat e njeriut dhe forcimi i shoqris civile pothuajse nuk luajn asnj rol.


Loj e rrezikshme me zjarrin


Pr t fituar mbshtetje n Arabin Saudite dhe n Izrael, gjat udhtimit t tij n mnyr t prsritur Trump turfullonte kundr Iranit. Por krcnimet e tij nuk duan t thon, se SHBA-ja vrtet do ta anuloj marrveshjen brthamore t vendosur me disa partner me Teheranin. Por retorika konfrontuese e Trumpit mund t oj n nj dhun t re mes shiitve dhe sunitve n rajon. Presidenti i SHBA-s luan me zjarrin dhe me sa duket nuk do tia dij pr pasojat.


T shtangur dhe t indinjuar e pan kt spektakl aleatt e SHBA-s n Europ. Shpresa e tyre pr ta bindur Trumpin n biseda personale lidhur me vlerat e prbashkta si dhe pr nismat e vendosura me paradhsin e tij Obama, u shuan. N Bruksel Presidenti i ri i SHBA-s madje i injoroi me kritikt e tij t vrazhda partnert e NATO-s lidhur me shpenzimet e tyre pr mbrojtjen dhe kjo madje n nj ceremoni, q synonte ta kremtonte aleancn si nj lidhje historike dhe me orientim drejt s ardhmes.


Alenaca ad-hoc kundr aleancave t vjetra  


Q Presidenti i SHBA-s n samitin e G7 n Taormina de facto i minoi bisedimet e prbashkta dhe q ai nuk lshoi pe pr shum shtje, tregon taktikn e vrtet dhe rrezikun e presidencs s tij: America First mund t nnkuptoj krijimin e aleancave ad hoc dhe njkohsisht t friksoj partnert afatgjat dhe besnik. Besueshmria e Ameriks ksisoj sht n rrezik. Kjo sht ajo q mbetet nga udhtimi i par i Trumpit jasht vendit.


30 maj 2017 (gazeta-Shqip.com) / DW